Folik Asit Nedir, Folat içeren Yiyecekler

Folik Asit Nedir?

Folik asit, suda çözünen bir vitamindir. B9 vitamini veya folat olarak da bilinmektedir.

DNA ve RNA’yı içeren geniş bir molekül ailesinden biri olan, nükleik asidin sentezinde önemli bir rol oynamaktadır.

Vücudumuz folik asidi depolamaz; Bu nedenle, folat üretiminden emin olmak için her gün dışarıdan folik asit içeren yiyecekler almalıyız.

Folik Asit Ne işe Yarar?

İngiliz Diyetetik Derneği’ne göre, B9 vitamini (folik asit ve folat dahil) bedensel fonksiyonlar için hayati öneme sahip bir vitamindir.

Folik Asidin Görevleri Şunlardır:

DNA ve RNA’nın sentezi ve onarımı,

Hızlı hücre bölünmesine ve büyümesine yardımcı olmak,

Sağlıklı kırmızı kan hücreleri (alyuvarlar) üretimini destekler.

Beyin sağlığına iyi gelir. Hollandalı araştırmacılar, folik asit desteğinin hafızayı güçlendirebileceğini söylemektedir.

Yaşa bağlı işitme kaybının yavaşlamasını sağlar.

Yapılan bazı araştırmalar folik asidin kalp ve damar sağlığına iyi geldiğini göstermektedir.

Hamile kadınların bebeğinin beynindeki veya omurgasındaki büyük doğum kusurlarını (spinal bifida ve anensefali de dahil olmak üzere nöral tüp kusurları) önlemek için yeterli miktarda folik asidi almaları özellikle önemlidir. Bu tür riskleri azaltmak isteyen anne adaylarının, hamile kalmadan bir yıl öncesinden itibaren folik asit takviyesi almaları gerekmektedir.

Kimler folik asit almalı ve Folik Asidin Sağlığa Faydaları

Hamilelik Öncesinde ve Hamilelik Döneminde Folik Asit Takviyeleri

Hamile kalmayı planlayan bayanların, hamilelik öncesinde mutlaka folik asit takviyesi yapması gerekiyor. Anne adayları hamilelik süresi boyunca folat içeren yiyecekleri tüketmeye devam etmelidir.

“March Dimes” direktörü Dr. Richard Johnston, “doğum kusurlarını önlemede etkili olabilmek için gebe kalmadan önce ve gebe kaldıktan sonraki ilk 4 hafta boyunca folik asit almalısınız” diyerek folik asit tüketimine dikkat çekiyor.

Amerika Birleşik Devletleri’ndeki tüm gebeliklerin neredeyse yarısı planlanmamış olduğundan, gebe kalma yeteneğine sahip her kadın günlük folik asit takviyeleri almalıdır.

Bebek sahibi olma ihtimali olan tüm kadınların 0.4 miligram folik asit alması ya da her gün folik asit içeren tahılları tüketmelidir.

PLOS Medicine adlı çevrimiçi dergide 2009 yılında yapılan araştırmada gebe kalmadan önce en az 12 ay folik asit takviyeleri alan kadınların prematür bir bebek doğurma riskinin önemli bir şekilde azaldığı sonucu ortaya çıkmıştır.

Kalp sağlığına iyi Gelir

Folik asit eksikliğinde, homosistein değerleri yükselmektedir. Homosistein yüksekliği kanın normalden daha kolay pıhtılaşmasına ve kardiyovasküler hastalıklara ve kalp krizlerine neden olabilir. Çalışmalar folik asidin homosistein düzeylerini düşürebileceğini gösteriyor.

Depresyona iyi Gelir

Folik asit takviyeleri, depresyon tedavisinde de kullanılıyor. Aynı zamanda antidepresan ilaçların etkisini göstermesine yardımcı oluyor. Çalışmalar, folik asit eksikliği olan kişilerin antidepresan ilaçlara daha az tepki verdiğini göstermiştir. Folik asidin bu yönüyle ruh sağlığına iyi geldiği söylenebilir.

Alzheimer hastalığı:

Yakın tarihli ve 60 yaş ve üstü 579 erkek ve kadın üzerinde yapılan bir araştırma, folik asidin Alzheimer hastalığına engel olabileceğini gösterdi. Çalışma, yiyecek ve takviyeleri yoluyla düzenli olarak önerilen günlük folik asit (400 mcg) tüketen katılımcıların Alzheimer riskini yarıya düşürdüklerini ortaya çıkardı.

Folik Asit ayrıca yaşlılık ile ilişkili hafıza kaybının önlenmesinde çok önemli bir rol oynamaktadır.

Diyabete iyi Gelir

Folik Asit, trigliseridlerin parçalanmasına yardımcı olabilir. Trigliseritler, kanda bulunan, enerji için kullanılan yağ türüdür. Tip-2 diyabet kandaki trigliserid seviyelerinin yüksekliğiyle bağlantılıdır. Avrupa Endokrinoloji Dergisi tarafından yapılan bir araştırmada, farklı coğrafik bölgelerden dört farklı kadına bakıldığında, BMI (vücut kitle endeksi) 30 ve üzeri olanların vücutlarında düşük folik asit seviyeleri saptanmıştır.

Kanser Önleyicidir

The American Cancer Society’ye göre, Folik asit düşüklüğü ile bazı kanser türleri arasında doğrudan bir ilişki vardır.

1980’den 1994’e kadar yapılan geniş çaplı bir araştırma, günde 400 mcg’den fazla folik asit kullanan kadınların 200 mcg’den daha az kullananlara göre kolon kanseri alma ihtimalinin daha düşük olduğunu ortaya koymuştur.

Folik asit, yeni hücreler oluştururken DNA’yı yapmak ve onarmak için de gereklidir. Bilim insanları, düşük folik asit seviyelerinin DNA’yı etkileyen kimyasal değişikliklere neden olabileceğine inanıyor. Folik asit eksikliğinde hücreler kendi kendini yenileyemiyor ya da onaramıyor. Yapısı bozulan hücrelerin ilerleyen yıllarda kansere çevirmesi de olası bir durumdur.

Hangi Besinler Folik Asit içerir?

folik asit

Koyu yeşil renkli sebzeler folik asit bakımından zengindir. en önemli folik asit kaynaklarından biri ıspanaktır.

Aşağıdaki gıdaların folik asit bakımından zengin olduğu bilinmektedir:

Kuşkonmaz

Brokoli

Brüksel lahanası

Lahana

Karnıbahar

Yumurta sarısı

Patates

Böbrek

Mercimek

Marul

Karaciğer (hamile kadınlar karaciğer tüketmemelidir)

Papaya ve kivi

Süt

Portakal

Yaban Havuçları

Bezelye

Ispanak

Ay çekirdeği

Folik Asit Eksikliği Anemisi

Yeterli miktarda folik asit içeren besinleri tüketmeyen kişilerde folik asit eksikliği anemisi görülebilmektedir.

Folat, alyuvarların üretiminde ve onarımında önemli bir görev üstlendiği için yeterince tüketilmelidir.

Folik asit eksikliği anemisi, orak hücre hastalığı gibi tıbbi problemleri olan kişilerde veya vücudun, (örneğin alkol bağımlılığı veya böbrek hastalığında) yeterli miktarda folat absorbe etmediği durumlarda görülebilmektedir.

Romatoid artrit, kanser ve nöbetleri tedavi etmek için kullanılan ilaçlar gibi bazı ilaçlar folik asit eksikliği anemisi riskini artırabilir.

Folik asit eksikliği anemisi hastalığının belirtileri şunlardır:

Yorgunluk, yorgunluk

Genel olarak zayıf hissetmek

Ağız çevresinde boğaz ağrısı

Unutkanlık

Sinirli olmak

İştah kaybı

Kilo kaybı

Folik asit eksikliği anemisi olan hastalara günlük alınmak üzere folik asit hapları verilir. Folat seviyeleri normale döndükten sonra vücut, vücudun tekrar normal şekilde çalışmasına izin verecek kadar kan hücresi üretebilir.

Folik Asit Eksikliğine Bağlı Gelişen Sağlık Sorunları

Anemi ve doğum kusurlarının yanı sıra, folat asit eksikliği aşağıdaki sağlık sorunlarıyla da sonuçlanabilir:

Kalp krizi riski yüksektir.

Karaciğer kanseri gibi bazı kanser türlerinin oluşma riski yüksektir.

Folik asit eksikliği sperm sayısını düşürmektedir. Folat içeren yiyecekleri tüketerek sperm sayısını arttırabilirsiniz.

Folik asit eksikliği depresyona neden olur. Yapılan bir araştırmada depresyonda olan kişilerin vücutlarında yeterince folik asit olmadığı anlaşılmıştır.

Hafıza sorunları ve sürekli görülen uyuşukluk hali,

Folat eksikliğinde alerjik hastalıkların gelişme riski daha yüksektir.

 Folik Asidin Yan Etkileri var mı?

Folik asit tüketiminin hiçbir yan etkisi yoktur.

Günlük ihtiyacınızdan fazla folat aldığınızda bile, endişe etmeyin. Çünkü Folik asit suda çözünür olduğundan, vücut ihtiyacı olmayan folik asidi idrar ile dışarı atmaktadır.

Yorum ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir